ABD’nin Trans Pasifik Ortaklığı Anlaşması’ndan Çekilmesinin Çin’e Etkileri

Donald Trump, seçim kampanyası boyunca Amerikan ekonomisi için oluşacak zararlarından bahsedip Trans Pasifik Ortaklığı (TPP) Anlaşmasından ABD’nin çekilmesi gerektiğini belirtmiştir. ABD Başkanı olarak seçilmesinin ardından 20 Ocak’ta Beyaz Saray’daki ilk resmi iş gününde de “Amerikalı işçiler için önemli” bir icraat olarak gördüğü TPP Anlaşmasından çekilme talimatını veren kararnameyi imzalamış ve böylece ABD ortaklıktan çekilmiştir.

TPP; ABD, Avustralya, Brunei, Kanada, Şili, Malezya, Meksika, Yeni Zelanda, Peru, Singapur, Vietnam ve Japonya’nın yer aldığı bir ticari ortaklık anlaşması olarak Obama döneminin Asya’daki en büyük zaferi kabul edilmiştir. TPP Anlaşmasına Çin’in dahil olmamasıyla Asya’da ticaret kurallarının yeniden Çinsiz şekillendirilmesi amaçlanmıştır. Dünya ekonomisinin %40’ına tekabül eden bu ortaklık anlaşması, Asya’da ticari engellerin ortadan kaldırılmasını hedeflemiştir.

ABD’nin TPP Anlaşmasından çekilmesi TPP’ye taraf olan ülkeleri de ikiye bölmüş durumdadır. Japonya Başbakanı Shinzo Abe, “ABD’siz TPP’nin anlamsız olacağını “vurgulamıştır. [1] Yeni Zelanda ve Avustralya, ABD olmadan alternatif bir anlaşmanın Çin’in de dahil edilerek olabileceğini öne sürmüştür. [2] 2018 tarihinde bu anlaşmanın yürürlüğe girebilmesi için, anlaşmaya taraf olan ülkelerin toplam GSYH’sinin en az %85’ini temsil eden en az altı ülkenin anlaşmayı onaylaması gerekmektedir. [3] Bu durum ABD’nin anlaşmaya taraflılığına duyulan ihtiyacını arttırmaktadır.

ABD’nin anlaşmadan çekilmesi, Çin’in TPP için aranılan yeni ortak olması ihtimalinin üzerinde durulmasını sağlamıştır. Çin TPP Anlaşmasına taraf olsa da olmasa da; ABD’nin bölgedeki ekonomik nüfuzundan kendiliğinden vazgeçmesi, Çin’in Asya’daki müttefiki ülkeleri ve ABD’nin bölgedeki geleneksel müttefiklerini içeren bir strateji izlemesi ihtimalini ortaya çıkarmıştır. Bununla birlikte Çin liderliğinde alternatif bir ticaret anlaşmasına olan ilginin ortaya çıkması muhtemeldir. Çin’e Asya ticaret anlaşmalarını şekillendirmesinde lider olarak yükselişe geçmesine fırsat doğmuştur. TPP Anlaşması fikrinin ilk ortaya çıkışı Çin’i rahatsız etmiş, Avrupa pazarıyla gelişimini ve bütünleşmesini amaçlayan Çin de, Bir Kuşak Bir Yol girişimi ile de Asya ticaretinin şekillenmesini sağlamıştır.

ABD’nin TPP Anlaşmasından çekilmesinin Amerikalı işçilere ve Amerikan ekonomisine yararının veya zararının ne olacağı tartışılabilir, ancak bu çekilmenin görünür gelecekte tek kazananı vardır; o da Çin.


 [1] Kiyoshi Takenaka ,  Japan PM says TPP trade pact meaningless without U.S., http://www.reuters.com/article/us-japan-tpp-abe-idUSKBN13G2IK

[2]  Charlotte Greenfield  & Stanley White, After U.S. exit, Asian nations try to save TPP trade deal, http://www.reuters.com/article/us-usa-trump-asia-idUSKBN15800V

[3] Text of the Trans-Pacific Partnership, Final Provisions, Chapter 30, Article 30.5: Entry into Force

Bu çalışmayla ilgili görüşlerinizi, eleştirilerinizi ve varsa ilgili bilgi, belge, fotoğraf vb. materyalleri yandaki butona tıklayarak bizimle paylaşabilirsiniz.

Dr. Özlem Zerrin KEYVAN
Dr. Özlem Zerrin KEYVAN
2007 yılında Gazi Üniversitesi Uluslararası İlişkiler Bölümünden onur derecesiyle mezun oldu. Yüksek lisans derecesini 2010 yılında Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Uluslararası İlişkiler Bölümünde tamamladı. Doktorasını Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Uluslararası İlişkiler Bölümünde “Soğuk Savaş Sonrası Avrupa Birliği-Çin İlişkileri- Tehditler, Fırsatlar, Öneriler başlıklı teziyle 2015 yılında tamamladı. Asya Pasifik bölgesi, Çin dış politikası, Güney Çin Denizi, Doğu Asya ve Güney Doğu Asya başlıca araştırma ve çalışma alanları arasındadır. İngilizce, Almanca ve Çince bilmektedir.

BİZİ TAKİP EDİN

3,026BeğenenlerBeğen
231TakipçiTakip Et
2,719TakipçiTakip Et
278AbonelerAbone

ÖNE ÇIKANLAR

ANKASAM e-Bülten

e-Bültenimize abone olarak çalışmalarımızdan anında haberdar olabilirsiniz